Τμήμα κοσμήτη

Κατηγορία: Κινητό
Χρονολογία: Β:Μεσοβυζαντινή περίοδος:641/700­1204
Είδος: Κοσμήτης
Τόπος εύρεσης: Καθολικό μονής Οσίου Λουκά

Περιγραφή:
Τμήμα μαρμάρινου κοσμήτη. Αποτελεί μέρος του μεγάλου κοσμήτη του Καθολικού της Μονής του Όσιου Λουκά. Φέρει φυτικά διακοσμητικά θέματα σε επιπεδόγλυφη τεχνική, και βάθος χρωματισμένο με κηρομαστίχη. Το Καθολικό της Μονής χτίστηκε το 1011 για να στεγάσει το λείψανο του Όσιου Λουκά. Κτήτορας υπήρξε ο μοναχός Φιλόθεος, ωστόσο ο μνημειακός χαρακτήρας του ναού καθώς και ο πλούσιος διάκοσμός του ενισχύει την πιθανότητα, Βυζαντινοί αυτοκράτορες να συνέβαλλαν με χορηγίες στην ανέγερσή του. Αρχιτεκτονικά ανήκει στον τύπο του ηπειρωτικού σύνθετου οκταγωνικού, χαρακτηριστικό γνώρισμα του οποίου είναι η ανοχή μεγάλου τρούλου σε οκτώ στηρίγματα, τα οποία διατάσσονται με τέτοιο τρόπο ώστε να αφήνεται ελεύθερος και αδιάσπαστος ο κεντρικός χώρος του ναού. Το Καθολικό, πλούσια κοσμημένο, τόσο εξωτερικά όσο και εσωτερικά, απότελεσε πρότυπο για τους μεταγενέστερους ανάλογους ναούς, που χτίστηκαν αργότερα στον ελλαδικό χώρο.